Cam kết giảm khí cacbon của Tập đoàn tài chính Sumitomo Mitsui đã được công bố sau 1 ngày ngay khi cam kết của Mizuho được đưa ra. Tuy nhiên, các nhà hoạt động môi trường cho rằng nếu ngân hàng vẫn có thể tái tiếp tục tài trợ cho các dự án nhiệt điện than

Cam kết giảm khí cacbon của Tập đoàn tài chính Sumitomo Mitsui đã được công bố sau 1 ngày ngay khi cam kết của Mizuho được đưa ra. Tuy nhiên, các nhà hoạt động môi trường cho rằng nếu ngân hàng vẫn có thể tái tiếp tục tài trợ cho các dự án nhiệt điện than nếu lợi dụng những lỗ hổng trong chính sách mới dành cho nhà đầu tư vào các quỹ (lender). 

Mitsui và  Mizuho - hai trong những nhà tài trợ lớnnhất cho trong nganh khai thác năng lượng hóa thạch từng tuyên bố họ sẽ không đầu tư cho loại năng lượng này nữa. 

Một ngày sau khi Tập đoàn tài chính Mizuho công bố chính sách mới để xoa dịu các phản ứng chỉ trích từ các nhà hoạt động môi trường, Tập đoàn tài chính Sumitomo Mitsui cũng tuyên bố ngừng đầu tư vào các dự án nhà máy nhiệt điện than mới từ ngày 1 tháng 5.

Tiết lộ lập trường mới về tài chính đầu tư nhiệt điện than, Mizuho - nhà đầu tư nhiên liệu hóa thạch lớn thứ chín trên thế giới, cho biết họ sẽ giảm một nửa khoản vay 300 tỷ Yên (2,8 tỷ USD) cho các dự án điện than vào năm 2030 và giảm về 0 vào năm 2050.

Tuy nhiên, các nhà môi trường vẫn lo ngại rằng các lỗ hổng trong chính sách sẽ cho phép tiếp tục hỗ trợ các dự án năng lượng hóa thạch thông qua tài chính doanh nghiệp.

Cụ thể, những ngoại lệ trong chính sách mới sẽ cho phép Mizuho tiếp tục tài trợ nhiệt điện than thông qua các khoản vay và bảo lãnh mà nó cung cấp cho các doanh nghiệp phát triển với lợi ích kinh doanh khác ngoài năng lượng than, cũng như thông qua cổ phiếu ngân hàng nắm giữ trong các công ty - nhóm hoạt động khí hậu 350.org cho biết.

“Mizuho nói rằng nếu họ biết dòng tiền được dùng để xây dựng các nhà máy nhiệt điện than mới, họ sẽ ngưng các khoản vay. Tuy nhiên, thực tế là rất khó để kiểm soát dòng tiền đó nếu nó được cung cấp dưới dạng các khoản vay doanh nghiệp không nằm trong khoảng tài chính dự án” - Eri Watanabe, nhà vận động 350.org Nhật Bản, nói với Eco-Business.

“Tuy nhiên, Mizuho đã đưa hoạt động khai thác nhiệt điện than là một ngành có rủi ro chuyển đổi cao, và họ sẽ xác nhận cách các đối tác của mình đối phó với các rủi ro như vậy”  350.org cho biết.

“Sumitomo Mitsui đã để lại những kẽ hở tương tự trong chính sách mới của mình, cho phép tiếp tục các khoản vay đối với các dự án điện than. Liệu cả hai ngân hàng sẽ tiếp tục đầu tư vào Vũng Áng 2, một nhà máy nhiệt điện than 1.200 megawatt gây tranh cãi ở Việt Nam?” 350.org cho biết “Chính sách Mizuho, ​​chỉ có hiệu lực vào tháng 6, có nghĩa là tập đoàn này sẽ không rút khỏi Vũng Áng 2.”

Watanabe cho biết “Sumitomo Mitsui sẽ không rút vốn vì chính sách mới của họ có chứa các lỗ hổng cho phép họ tiếp tục hỗ trợ các nhà máy điện than sở hữu công nghệ siêu tới hạn. Các nhà máy điện than siêu tới hạn hoạt động tối ưu hơn, có tỷ lệ chuyển đổi năng lượng cao hơn so với các nhà máy truyền thống và giảm thiểu phát thải.”

Mizuho, ​​Sumitomo Mitsui và ba ngân hàng Nhật Bản khác đứng sau dự án Vũng Áng 2 - Ngân hàng Hợp tác toàn cầu Nhật Bản, Quỹ tài chính Mitsubishi UFJ và Ngân hàng Sumitomo Mitsui đã bị đóng băng quỹ đầu tư cho dự án gây tranh cãi này.

Chính sách mới của Mizuho ​​được đưa ra hai tuần sau khi một số cổ đông tuyên bố rằng họ có ý định ủng hộ hướng đi giảm tài chính cho nhiệt điện than và nhiên liệu hóa thạch khác.

Takayoshi Yokoyama, đại diện 350.org của Nhật Bản, cho biết: “Hiện chúng tôi rất vui khi thấy thông báo của Mizuho rằng họ sẽ không cung cấp tài chính hoặc các gói đầu tư sử dụng để xây dựng các nhà máy nhiệt điện than mới. Động thái thắt chặt chính sách khí hậu là một sự phản hồi cần thiết dành cho các nhóm môi trường, các nhà đầu tư và những thanh niên trẻ ở Nhật Bản.  

Tuy nhiên, việc sửa đổi chính sách của ngân hàng vẫn chưa phù hợp với mục tiêu khí hậu Paris là giữ cho hiệu ứng nóng lên toàn cầu dưới mức 2 độ C, ông tiếp lời. Năm ngoái, Mizuho đã ký các Nguyên tắc của Liên hợp quốc về Trách nhiệm Ngân Hàng, cam kết điều chỉnh chiến lược kinh doanh của mình đáp ứng các Thỏa thuận Paris và các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs).

Nhằm đối mặt với áp lực toàn cầu về các hành động ứng phó với biến đổi khí hậu đang diễn ra, cũng như là rủi ro dòng tiền đóng băng, một số lượng lớn các nhà tài trợ, nhà đầu tư đã rút khỏi các dự án nhiệt điện than. Nổi bật nhất là sự rút vốn của Tập đoàn Ngân hàng Trung Quốc (OCBC) và Ngân hàng Standard Chartered khỏi các dự án trong khu vực, bao gồm Vũng Áng 2.

Trong khi đó, ​​chính sách mới của Mizuho về các khoản đầu tư cho nhà máy nhiệt điện than là một bước tiến lớn, khi đã áp dụng các chính sách toàn diện hơn để loại bỏ các dự án nhiệt điện than. Những chính sách này không chỉ áp dụng cho tài chính dự án mà còn cả tài chính doanh nghiệp, ghi nhận từ Watanabe.

“Tuy nhiên, tôi quan ngại rằng các khoản vay của Mizuho đối với các công ty có thể làm suy yếu cam kết của mình trong việc loại bỏ việc cho vay than không có cơ sở. Từ năm 2017 đến tháng 9 năm 2019, ngân hàng đã cung cấp 31 tỷ USD cho các khoản vay và bảo lãnh cho hơn 250 chủ doanh nghiệp phát triển điện than trên toàn thế giới,” - Watanabe cho biết.

Mặc dù, ngành nhiệt điện than đang suy giảm ở các nước phát triển và Nhật Bản dường như đã rút khỏi ngành. Trong số các thành viên của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), một hiệp hội của các quốc gia phát triển, Nhật Bản là một trong những quốc gia thúc đẩy cho phát triển nhiệt điện than vào năm ngoái.

Kể từ khi Thỏa thuận Paris được ký kết, các ngân hàng lớn nhất của Nhật Bản đã rót 282 tỷ USD vào nhiên liệu hóa thạch, tiết lộ trong một báo cáo được công bố vào tháng trước. Với 103 tỷ USD đầu tư, Mizuho được xếp hạng là nhà tài chính lớn thứ hai của Nhật Bản về nhiên liệu hóa thạch, sau Tập đoàn tài chính Mitsubishi UFJ, nhưng đã ngừng tài trợ cho các dự án điện than mới vào năm ngoái.

Vượt khỏi biên giới Nhật Bản, ngân hàng Mizuho là tập đoàn đứng sau 24,7 GW năng lượng than, lớn hơn tổng nhiệt điện than sản xuất tại Úc. Đối với các quốc gia đang phát triển tại châu Á, Nhật Bản vẫn đang tài trợ cho các nhà máy điện than gây ô nhiễm, và không đạt được tiêu chuẩn khí thải nội địa của quốc gia.

Nguồn: Eco - business