Ô nhiễm không khí là một cụm từ được rất nhiều người nhắc đến hiện nay nhưng mọi người đã hiểu đúng và đủ về vấn đề ô nhiễm không khí và các ảnh hưởng đến sức khỏe nói chung. 

Ô nhiễm không khí là một cụm từ được rất nhiều người nhắc đến hiện nay nhưng mọi người đã hiểu đúng và đủ về vấn đề ô nhiễm không khí và các ảnh hưởng đến sức khỏe nói chung. 

Ô nhiễm không khí là gì và gồm loại nào?

Hiện tại, các chất gây ô nhiễm không khí được phân ra làm 2 dạng là bụi và khí. 

Dạng khí là những hợp chất và đơn chất gây ô nhiễm như SO2, CO2, Ozone mặt đất (O3), NOx…. 

Với những hợp chất dễ hòa tan trong nước như SO2 và CO2, khi tiếp nhận vào cơ thể nó sẽ được tan vào tuyến dịch nhầy đường hô hấp (nước bọt và nước mũi) và gây nên các bệnh viêm hoặc kích ứng. Tuy nhiên, nếu các hợp chất được hấp phụ vào bụi và đi vào cơ thể người thì sẽ có khả năng thẩm thấu sâu xuống đường hô hấp dưới và biến chứng thành những bệnh nguy hiểm. 

Trong khi đó, các khí trơ ít tan (Ozone, NOx) sẽ dễ đi xuống đường hô hấp dưới thông qua quá trình hít thở.                              

Dạng bụi được phân thành 3 loại: bụi thô, bụi mịn và bụi cực mịn. 

Bụi thô có kích thước từ 10 - 2.5 micrometers, được xem là loại bụi ít gây nguy hiểm đến sức khoẻ nhất. Chủ yếu là bụi đường, bụi nước…

Bụi mịn: có kích thước bé hơn 2.5 micrometers, bắt nguồn từ quá trình đốt cháy, bao gồm nitrate, sulfate, carbon nguyên tử, kim loại nặng, muội than. Có khả năng phát tán cao trong không khí (lên tới 1000km)

Bụi cực mịn nguồn gốc chủ yếu từ các phương tiện giao thông có động cơ diesel. Có nồng độ tỉ lệ nghịch với khoảng cách nguồn phát thải. 

Ảnh hưởng của ô nhiễm không khí. 

Dưới đây là sơ đồ của các ảnh hưởng của ô nhiễm không khí tới sức khỏe con người. 

Hình: Sơ đồ ảnh hưởng của ô nhiễm không khí lên sức khỏe con người

 

○Particles (coarse, fine, ultrafine): dạng bụi (thô, mịn, cực mịn)

○Polycyclic aromactic hydrocarbon: hydrocarbon thơm mạch vòng (benzene)

○Volatile organic compounds: hợp chất hữu cơ bay hơi

○DNA lesions: tổn thương đến DNA

○Mutations: đột biến, biến dị

○Lung cancer: ung thư phổi

○Metals: Kim loại

○Carbon core: hợp chất chứa carbon

○Oxidative stress: stress oxi hoá

○Inflamation: Nhiễm trùng

○Gases: dạng khí

○Respiratory symptoms: Bệnh lý đường hô hấp

○Stress oxi hoá: Cơ thể người bao gồm nhiều cơ quan khác nhau và thực hiện những chức năng tương ứng. Chẳng hạn như tim giúp lưu thông, tuần hoàn máu, gan giúp giải độc, tuỵ tiết insulin ổn định đường huyết trong máu. Trong quá trình tổng hợp năng lượng để thực hiện các chức năng đó, các cơ quan sẽ sản sinh ra các sản phẩm thừa gọi là các “gốc tự do" - là nguyên nhân của sự lão hoá và các bệnh lý liên quan đến tim mạch. Bên cạnh đó, gốc tự do cũng hình thành từ các tác động đến từ bên ngoài như hoá chất, chất độc, thuốc lá… Để trung hoà các “gốc tự do", cơ thể sẽ tự sản xuất ra các chất chống oxi hoá, nhưng nếu “gốc tự do” vượt quá giới hạn trung hòa, cơ thể con người sẽ không trung hoà hết, từ đó dẫn tới tình trạng stress oxi hoá.

Bên cạnh đó, hen suyễn và bệnh tắc nghẽn phổi mãn tính là 2 triệu chứng thường thấy của ÔNKK ảnh hưởng tới sức khoẻ.

Trẻ em là đối tượng dễ bị tổn thương hơn với ÔNKK vì phổi đang trong giai đoạn phát triển. Do đó, chức năng và dung tích của phổi sẽ bị ảnh hưởng nếu bị phơi nhiễm thường xuyên với ÔNKK. Phơi nhiễm lâu dài với ÔNKK sẽ gia tăng nguy cơ mắc phải bệnh ung thư phổi.

Bởi những ảnh hưởng nặng nề đến cơ thể con người như đã kể trên như: hen suyễn, viêm phổi và tệ hơn là ung thư phổi. Việc quan tâm hơn về chất lượng không khí là điều thực sự cần thiết và cùng chung tay thay đổi  từ hành vi nhỏ nhất chính là cách mỗi người giữ lấy “không khí sạch, bầu trời xanh”. 

Bước đầu tiên để thực hiện điều trên chính là dành ra 3 phút để thực hiện khảo sát về không khí ngay tại đây: http://bit.ly/khaosatnhanthuc